‘GAYR─░MENKUL K─░RALARI HAKKINDA KANUN’ Kategorisi i├žin Ar┼čiv

Gayrimenkul Kiralar─▒ Hakk─▒nda Kanun

Cumartesi, 06 Ekim 2007

GAYR─░MENKUL K─░RALARI HAKKINDA KANUN

Kanun Numaras─▒: 6570

Kabul Tarihi: 18/05/1955

Yay─▒mland─▒─č─▒ Resmi Gazete Tarihi: 27/05/1955

Yay─▒mland─▒─č─▒ Resmi Gazete Say─▒s─▒: 9013

Madde 1 - Belediye te┼čkilat─▒ olan yerlerle, iskele, liman ve istasyonlardaki gayrimenkullerin (Musakkaf olm─▒yanlar─▒ hari├ž) kiralanmalar─▒nda kiral─▒yanla kirac─▒ aras─▒ndaki hukuki m├╝nasebetlerde bu kanun ile Bor├žlar Kanununun bu kanuna ayk─▒r─▒ olmayan h├╝k├╝mleri tatbik olunur.

Mabetler kiraya verilemez ve ibadethane haricinde hi├žbir i┼č i├žin de kullan─▒lamaz.

Madde 2 - (─░ptal: Anayasa MahkemesiÔÇÖnin 26/03/1963 tarih ve E. 1963/3, K. 1963/67 say─▒l─▒ karar─▒ ile.)

Madde 3 - (─░ptal: Anayasa MahkemesiÔÇÖnin 26/03/1963 tarih ve E. 1963/3, K. 1963/67 say─▒l─▒ karar─▒ ile.)

Madde 4 - Mobilyal─▒ olarak kiraya verilen gayrimenkulerin, bu kanuna g├Âre taayy├╝n eden y─▒ll─▒k kira bellerine mobilya i├žin belediye enc├╝menlerince takdir edilen k─▒ymetin y├╝zde yirmisinden fazla zam yap─▒lamaz. ┼×u kadar ki bu suretle zam olunacak miktar kira bedelinin y─▒ll─▒k tutar─▒n─▒ ge├žemez.

Kira m├╝ddetinin hitam─▒ndan bir ay evvel yaz─▒ ile haber vermek ┼čartiyle kiralayan mobilyalar─▒n─▒ k─▒smen veya tamamen geri alabilir. Bu takdirde mobilyalar i├žin yap─▒lan zam nispetinde kiradan indirme yap─▒l─▒r.

Madde 5 - Kaloriferli gayrimenkullerde mahrukat fiyatlar─▒ndaki de─či┼čikliklerin kira bedellerine inikas─▒ nispeti h├╝k├╝met├že tesbit ve ilan olunur.

Madde 6 - K─▒smen mesken olarak k─▒smen de meskenden gayr─▒ bir ┼čekilde kullan─▒lmak ├╝zere kiralanm─▒┼č bulunan veya tamamen mesken olarak kullan─▒lmak ├╝zere kiralanm─▒┼č iken fiilen meskenden gayr─▒ surette kullan─▒lan gayrimenkullerin kira bedelleri zam bak─▒m─▒ndan mesken olmayan yerlere ait h├╝k├╝mlere tabidir.

Madde 7 - Kira ┼čartlar─▒na ve Bor├žlar Kanununun bu kanuna ayk─▒r─▒ olmayan h├╝k├╝mlerine riayet edilse bile a┼ča─č─▒daki yaz─▒l─▒ hallerde kiralayan

a) Kirac─▒ taraf─▒ndan gayrimenkul├╝n tahliye edilece─či yaz─▒ ile bildirilmi┼č olmas─▒na ra─čmen tahliye edilmezse icra dairesine m├╝racaatla tahliye istiyebilece─či gibi,

b) Gayrimenkul├╝ kendisi veya e┼či veya ├žocuklar─▒ i├žin mesken olarak kullanma ihtiyac─▒nda kal─▒rsa kira akdinin hitam─▒nda,

c) Gayrimenkul├╝ kendisinin veya e┼činin veya ├žocuklar─▒n─▒n bir meslek veya sanat─▒ bizzat icra etmesi i├žin kullanma ihtiyac─▒nda ise kira akdinin hitam─▒nda,

├ž) Gayrimenkul├╝ yeniden in┼ča veya imar maksadiyle esasl─▒ bir surette tamir, tevsi veya tadil i├žin ve ameliye esnas─▒nda i├žinde ikamet veya i┼čtigal m├╝mk├╝n olmad─▒─č─▒ fennen anla┼č─▒ld─▒─č─▒ takdirde kira akdinin hitam─▒nda,

d) Gayrimenkul├╝ Medeni Kanun h├╝k├╝mlerine g├Âre iktisabeden kimse kendisi veya e┼či veya ├žocuklar─▒ i├žin tamamen veya k─▒smen mesken olarak ve yine kendisi veya e┼či veya ├žocuklar─▒ i├žin bir meslek veya sanat─▒n bizzat icras─▒ maksadiyle i┼č yeri olarak kullanma ihtiyac─▒nda ise iktisap tarihinden itibaren bir ay zarf─▒nda kirac─▒y─▒ keyfiyetten ihtarname ile haberdar etmek ┼čartiyle alt─▒ ay sonra,

e) Kira bedelini vaktinde ├Âdememelerinden dolay─▒ hakl─▒ olarak bir y─▒l i├žinde kendilerine iki defa yaz─▒l─▒ ihtar yap─▒lan kirac─▒lar aleyhine, ayr─▒ca ihtara hacet kalmaks─▒z─▒n, kira m├╝ddettinin hitam─▒nda,

Tahliye davas─▒ a├žabilirler.

Ayn─▒ ┼čehir veya belediye hudutlar─▒ i├žinde kendisinin veya birlikte ya┼čad─▒─č─▒ e┼činin uhdesinde kay─▒tl─▒ oturabilece─či meskeni bulunan kimse, kirada oturdu─ču yeri, malikin iste─či ├╝zerine tahliye etmeye mecburdur.

Madde 8 - Bu kanunla Bor├žlar Kanununda g├Âsterilen haller d─▒┼č─▒ndaki sebeplerle a├ž─▒lacak tahliye davalar─▒, mukavelelerde aksine ┼čart bulunsa dahi mesmu olmaz.

Madde 9 - Kira mukavelelerinde; bu Kanunun kira bedellerinin tayinine m├╝taalik hususlar m├╝stesna kirac─▒ aleyhine de─či┼čiklik yap─▒lamaz.

Madde 10 - (M├╝lga madde: 30/04/1973 - 1711/3 md.)

Madde 11 - Kirac─▒ kira m├╝ddetinin bitmesinden en az on be┼č g├╝n evvel mecuru tahliye edece─čini yaz─▒ ile bildirmedi─či takdirde s├Âzle┼čme ayn─▒ ┼čartlarla bir y─▒l uzat─▒lm─▒┼č say─▒l─▒r.

Madde 12 - Kirac─▒, mukavelede hilaf─▒na sarahat olmad─▒k├ža, kiralanan yeri k─▒smen veya tamamen ba┼čkas─▒na kiralayamaz yahut istifade hakk─▒n─▒ veya mukavelesini ba┼čkas─▒na devredemez veyahut kendisi gayrimenkul├╝ b─▒rakm─▒┼č oldu─ču halde hi├ž bir sebeple bu yeri k─▒smen veya tamamen ba┼čkalar─▒na i┼čgal ettiremez.

Kira akdinin esas gayesi itibariyle ba┼čkalar─▒na kiralanmas─▒ laz─▒m ve m├╝tat olan (Otel, pansiyon, talebe yurdu ve benzerleri) gayrimenkuller b├╝t├╝n gayrimenkul├╝n devri veya kiralanmas─▒ hali m├╝stesna olmak ├╝zere yukardaki f─▒kra h├╝km├╝ne tabi de─čildir.

Bu maddenin birinci f─▒kras─▒ h├╝km├╝ne riayet etmeyerek bir gayrimenkule kirac─▒ veya devir alan s─▒fatiyle girenler veya bu gayrimenkul├╝ i┼čgal edenler hakk─▒nda hi├ž bir ihtara hacet kalmaks─▒z─▒n sulh mahkemelerinde tahliye davas─▒ a├ž─▒labilir.

Fuzuli ┼čagiller hakk─▒nda 5917 say─▒l─▒ kanun h├╝k├╝mlerinin tatbik─▒ da istenebilir.(*)
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
NOT : (*) 5917 say─▒l─▒ Kanunun yerini 3091say─▒l─▒ Ta┼č─▒nmaz Mal Zilyedli─čine Yap─▒lan Tecav├╝zlerin ├ľnlenmesi Hakk─▒nda Kanun alm─▒┼čt─▒r.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Madde 13 - Kira mukavelelerinin ve Bor├žlar Kanununun bu kanuna mugayir olmayan vecibelerine kirac─▒lar veya ortaklariyle sanat, meslek ve iht─▒saslar─▒ dolay─▒siyle ayn─▒ meslek veya sanat─▒ idame ettirecek olan miras├ž─▒lar─▒ ve meskenlerde ├Âlen kirac─▒ ile birlikte ikamet edenler taraf─▒ndan tamamen riayet edildi─či m├╝ddet├že bu kanunun y├╝r├╝rl├╝kten kald─▒r─▒lmas─▒ndan ├╝├ž ay sonraya kadar aleyhlerine tahliye davas─▒ a├ž─▒lamaz.

Madde 14 - 2490 say─▒l─▒ Art─▒rma, Eksiltme ve ─░hale Kanununa tabi olarak kiraya verilen gayrimenkuller hakk─▒nda da bu kanun h├╝k├╝mleri tatbik olunur.(*)
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
NOT : (*) 2490 say─▒l─▒ Kanunun yerini 2886 say─▒l─▒ Devlet ─░hale Kanunu alm─▒┼čt─▒r.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Madde 15 - Kiralayan 7 nci maddenin b, c, d bentlerinde yaz─▒l─▒ sebeplerden dolay─▒ tahliye ettirdi─či gayrimenkul├╝ m├╝cbir sebep olmaks─▒z─▒n ├╝├ž sene m├╝ddetle eski kirac─▒s─▒ndan ba┼čkas─▒na kiralayamaz.

├ž f─▒kras─▒na g├Âre tahliye edilen gayrimenkuller eski hali ile, m├╝cbir sebepler olmad─▒k├ža ├╝├ž sene m├╝ddetle ba┼čkas─▒na kiraya verilemez.

├ž f─▒kras─▒na istinaden tahliye edildikten sonra imar plan─▒na g├Âre yeniden in┼ča veya esasl─▒ ┼čekilde tadil veya tevsi edilen gayrimenkullerin yeni hali ile ve yeni kira bedeli ile bir mesken veya bir ticarethane yerini eski kirac─▒n─▒n kiralama─ča tercih hakk─▒ vard─▒r. Bu hakk─▒n, kiralayan─▒n, yapaca─č─▒ tebli─č tarihinden itibaren bir ay i├žinde kullan─▒lmas─▒ ┼čartt─▒r.

Bu maddeye g├Âre tercih hakk─▒ bertaraf edilmedik├že, gayrimenkul ├╝├ž y─▒l m├╝ddetle ba┼čkas─▒na kiralanamaz.

Madde 16 - Hava paras─▒ olarak veyahut her ne nam ve suretle olursa olsun bu kanuna g├Âre taayy├╝n eden kira bedelinden fazla para alanlar, bunlar nam─▒na hareket edenler veya bunlara tavassut edenlere 15 inci madde h├╝km├╝ne ayk─▒r─▒ hareket edenler hakk─▒nda alt─▒ aydan bir seneye kadar hapis ve ├╝├ž y─▒ll─▒k kira bedeli tutar─▒nca a─č─▒r para cezas─▒ h├╝kmolunur. M├╝kerrirler hakk─▒nda bu cezalar bir misli art─▒r─▒l─▒r.

Madde 17 - Milli Korunma Kanununun 30 uncu maddesi ile 56 nc─▒ maddesinin VII nci bendi ve bu maddeleri tadil veya ilga eden kanunlar y├╝r├╝rl├╝kten kald─▒r─▒lm─▒┼čt─▒r.

Madde 18 - Bu kanun 01/06/1955 tarihinden itibaren merÔÇÖidir.

Madde 19 - Bu kanunu icraya ─░cra Vekilleri Heyeti memurdur.

Ek Madde 1 - (Ek madde: 23/01/1998 - 4331/1 md.)

Bu Kanunun y├╝r├╝rl├╝─če girdi─či tarihe kadar, yang─▒n, yer sars─▒nt─▒s─▒, yer kaymas─▒, f─▒rt─▒na, ta┼čk─▒n, sel gibi tabii afetler nedeniyle zarar g├Âren m├╝lkiyeti veya idaresi Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝ne ait vak─▒f ta┼č─▒nmazlar─▒n onar─▒m veya restorasyonunu m├╝teakip bir defaya mahsus olmak ├╝zere afet ├Âncesi kirac─▒lar─▒na Devlet ─░hale Kanunu h├╝k├╝mleri uygulanmaks─▒z─▒n Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝nce tespit edilen rayi├ž kira bedeli ile kirac─▒l─▒k hakk─▒ tan─▒nabilir.

Muvakkat Madde 1 - Bu kanunun kira bedeline m├╝taallik h├╝k├╝mleri:

a) Milli Korunma Kanununa tabi olan gayrimenkuller i├žin 01/06/1955 tarihinden,

b) Milli Korunma Kanununa tabi olmay─▒p da serbest kira ile kiralanm─▒┼č olan ve kira akitleri gayr─▒ muayyen m├╝ddete inkilabetmi┼č bulunan gayrimenkullerin kira bedelleri bu kanunun merÔÇÖiyete vaz─▒ndan itibaren ge├žecek alt─▒nc─▒ ay─▒ takibeden ay ba┼č─▒ndan,

c) Milli Korunma Kanununa tabi olmaks─▒z─▒n, serbest kira ile kiralanmakta olup da mukavele m├╝ddetleri muayyen olan gayrimenkullerde kira akitlerinin hitam─▒ndan itibaren,

├ž) (De─či┼čik bent: 09/01/1956 - 6634/1 md.) C f─▒kras─▒nda yaz─▒l─▒ gayrimenkullerden bir y─▒ldan fazla m├╝ddetle mukaveleye ba─članm─▒┼č olup da bu kanunun merÔÇÖiyete girdi─či tarihte bir seneden fazla m├╝ddeti bulunanlar i├žin 01/06/1956 tarihinden itibaren merÔÇÖidir.

Bu kanuna g├Âre kiraya zam yap─▒lmas─▒ icap etti─či hallerde yap─▒lacak zam nispetlerinden a┼ča─č─▒ nispette zam yap─▒laca─č─▒n─▒ veya hi├ž zam yap─▒lm─▒yaca─č─▒n─▒ kiralayan, kanunun merÔÇÖiyete girmesinden itibaren bir ay i├žinde yaz─▒ ile tebli─č etmedi─či taktirde mevzuubahis zamlar bu kanunun meriÔÇÖyete girdi─či tarihten bir ay sonra ve yukar─▒daki tarihlerden ba┼člamak ├╝zere uygulan─▒r. Bu takdirde kirac─▒ bir ayl─▒k m├╝ddetin sonundan ba┼čl─▒yarak bir ay i├žinde mukavelenin feshini ihbar edebilir ve bu ihbardan itibaren iki ay i├žinde gayrimenkul├╝ tahliyeye mecburdur. Tahliyeye kadar ge├žen m├╝ddetin kiras─▒ zamm─▒ ile birlikte ├Âdenir.

Muvakkat Madde 2 - Bu kanunun 7 nci maddesinde yaz─▒l─▒ tahliye davalar─▒ bak─▒m─▒ndan:

a) Milli Korunma Kanununa tabi olan gayrimenkullerin kira mukaveleleri 31/05/1955 tarihinde,

b) Milli Korunma Kanununa tabi olmay─▒p da serbest kira ile kiralanmakta olan ve kira mukaveleleri gayri muayyen m├╝ddete inkilabetmi┼č bulunan gayrimenkullerin kira mukaveleleri ise bu kanunun merÔÇÖiyete vaz─▒ tarihinden itibaren ge├žecek alt─▒nc─▒ ay─▒n sonunda hitama ermi┼č addolunur.

Bu tarihlerden itibaren bir ay zarf─▒nda dava a├ž─▒lmad─▒─č─▒ takdirde mukavelelerin hitam m├╝ddetleri beklenmesi zaruridir.

Ge├žici Madde 3 - (*)

T.C. Emekli Sand─▒─č─▒, Sosyal Sigortalar Kurumu, Esnaf ve Sanatkarlar ve Di─čer Ba─č─▒ms─▒z ├çal─▒┼čanlar Sosyal Sigortalar Kurumu (BA─× - KUR), T├╝rkiye K─▒z─▒lay Derne─či, T├╝rk Hava Kurumu, Dar├╝laceze M├╝d├╝rl├╝─č├╝, Dar├╝┼č┼čafaka Cemiyeti ve ba─čl─▒s─▒ vak─▒flar, mazbut ve m├╝lhak vak─▒flar ile Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝, Verem Sava┼č ve Kanserle Sava┼č dernekleri ad─▒na kay─▒tl─▒ veya bunlar─▒n kamu kurulu┼člar─▒ veya kamu yarar─▒na ├žal─▒┼čan derneklerle m├╝┼čtereken sahip bulunduklar─▒ gayrimenkullere (vasiyet edilenler dahil) ili┼čkin kira s├Âzle┼čmeleri bu Kanunun y├╝r├╝rl├╝k tarihinden itibaren alt─▒ ay sonra sona erer.

Bu s├╝re i├žinde yukar─▒daki Kurumlar veya bunlar─▒n kira i┼člerini y├╝r├╝ten i┼čtiraklerince rayi├ž veya emsal bedele uygun olarak yeni kira bedeli ve ┼čartlar tespit edilerek kirac─▒ya tebli─č edilir. Eski kirac─▒n─▒n birinci f─▒krada belirtilen alt─▒ ay─▒ takip eden 30 g├╝n i├žinde yeni kira bedeli ve ┼čartlar ├╝zerinden kira s├Âzle┼čmesi yapmaya hakk─▒ vard─▒r.

(De─či┼čik f─▒kra: 30/05/1984 - 3012/1 md.) Teklif edilen yeni bedele, kiralayan ve kirac─▒larca sulh hukuk mahkemeleri nezdinde itiraz olunabilir. 30 g├╝nl├╝k s├╝re i├žinde itiraz ve r├╝├žhan hakk─▒n─▒ kullanmayan ve gayrimenkul├╝ tahliye etmeyenlerin, tahliyeleri icra memurlu─čundan istenir.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
NOT : (*) 11/10/1983 tarih ve 2912/1 md. ile gelen ge├žici md. h├╝km├╝ olup madde numaras─▒ tesels├╝l ettirilmi┼čtir.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Ge├žici Madde 4 - (*)

Belediyeler ve ├ľzel ─░dareler ile Beden Terbiyesi Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝ ad─▒na kay─▒tl─▒ veya bunlar─▒n kamu kurulu┼člar─▒ veya kamu yarar─▒na ├žal─▒┼čan derneklerle m├╝┼čtereken sahip bulunduklar─▒ gayrimenkullere (vasiyet edilenler dahil) ili┼čkin kira s├Âzle┼čmeleri bu Kanunun y├╝r├╝rl├╝k tarihinden itibaren alt─▒ ay sonra sona erer.

Bu s├╝re i├žinde yukar─▒daki kurumlar ve bunlar─▒n kira i┼člerini y├╝r├╝ten i┼čtiraklerince rayi├ž ve emsal bedele uygun olarak yeni kira bedeli ve ┼čartlar tespit edilerek kirac─▒ya tebli─č edilir. Eski kirac─▒n─▒n birinci f─▒krada belirtilen alt─▒ ay─▒ takip eden 30 g├╝n i├žinde yeni kira bedeli ve ┼čartlar ├╝zerinde kira mukavelesi yapmaya hakk─▒ vard─▒r.

Teklif edilen yeni bedele ve ┼čartlara kirac─▒larca sulh hukuk mahkemeleri nezdinde itiraz olunabilir. Otuz g├╝nl├╝k s├╝re i├žinde itiraz ve r├╝├žhan hakk─▒n─▒ kullanmayan ve gayrimenkul├╝ tahliye etmeyenlerin tahliyeleri icra memurlu─čundan istenir.

─░tiraz s├╝resi i├žinde, belirlenen kira bedeline kar┼č─▒ sulh hukuk mahkemesine itiraz vaki oldu─čunda kirac─▒, dava sonuna kadar kurum ve kurulu┼člarca tesbit edilen kiray─▒ ayl─▒k olarak ├Âder ve tahliye edilemez. Sulh hukuk mahkemesince rayi├ž ve emsale uygun olarak kira bedeli tesbit olunur. Mahkeme karar─▒na g├Âre kirac─▒ lehine fark oldu─ču takdirde bu miktar ileriki ayl─▒k kiralara mahsup edilir.

G├Âr├╝lecek davalarda ilk ve eski kiran─▒n toptan e┼čya fiyatlar─▒ndaki art─▒┼č y├╝zdeleri bu tespitlerde nazara al─▒nmaz. Mahkeme tespitte bilirki┼či olarak resmi dairelerce bildirilen teknik elemanlardan, Ticaret Odas─▒ temsilcisinden ve bir de hukuk├žudan olmak ├╝zere ├╝├ž ki┼čilik heyeti resen se├žer.

Mahkeme karar─▒n─▒n kesinle┼čmesinden ba┼člayarak otuz g├╝n i├žinde mahkemece tesbit edilen kira bedeline g├Âre kirac─▒n─▒n yeni kira s├Âzle┼čmesi yapmaya hakk─▒ vard─▒r. Bu s├╝re i├žinde s├Âzle┼čmeyi yapmayan ve biriken kira farklar─▒n─▒ ├Âdemeyen kirac─▒n─▒n tahliyesi icra memurlu─čundan istenir.

Bu davalar ivedilikle g├Âr├╝l├╝r.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
NOT : (*) 15/01/1985 tarih ve 3151/1 md. ile gelen ge├žici md. h├╝km├╝ olup madde numaras─▒ tesels├╝l ettirilmi┼čtir.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Ge├žici Madde 5 - (Ek madde: 01/12/1993 - 3917/7 md.)

Sosyal Sigortalar Kurumu ile Esnaf ve Sanatkarlar ve Di─čer Ba─č─▒ms─▒z ├çal─▒┼čanlar Sosyal Sigortalar Kurumunun sahibi veya orta─č─▒ bulundu─ču gayrimenkuller i├žin 01/01/1993 tarihinden ├Ânce 22/04/1926 tarih ve 818 say─▒l─▒ Bor├žlar Kanunu ile 18/05/1955 tarih ve 6570 say─▒l─▒ Gayrimenkul Kiralar─▒ Hakk─▒nda Kanuna g├Âre yap─▒lm─▒┼č olan kira s├Âzle┼čmeleri, s├Âzle┼čmelerin bitim tarihinden itibaren ├╝├ž ay sonra, i┼čletme hakk─▒n─▒n devrine ili┼čkin s├Âzle┼čmeler ise bu Kanunun y├╝r├╝rl├╝k tarihinden itibaren ├╝├ž ay sonra sona erer.

Kurumlarca, bu s├╝re i├žinde rayi├ž bedel veya emsal bedele uygun olarak yeni kira bedeli ve ┼čartlar─▒ tespit edilerek kirac─▒ya tebli─č olunur. Eski kirac─▒n─▒n, birinci f─▒krada belirtilen ├╝├ž ay─▒ takip eden (30) g├╝n i├žinde yeni kira bedeli ve ┼čartlar─▒ ├╝zerinden 6570 say─▒l─▒ Gayrimenkul Kiralar─▒ Hakk─▒nda Kanun h├╝k├╝mlerine g├Âre kira s├Âzle┼čmesi yapmaya veya teklif edilen yeni kira bedeline sulh hukuk mahkemeleri nezdinde itiraz etmeye hakk─▒ vard─▒r. 30 g├╝nl├╝k s├╝re i├žinde itiraz ve r├╝├žhan hakk─▒n─▒ kullanmayan ve gayrimenkul├╝ tahliye etmeyen kirac─▒lar─▒n tahliyesi ilgili icra memurlu─čunca sa─član─▒r.

Belirlenen kira bedeline kar┼č─▒ s├╝resi i├žinde dava a├ž─▒lmas─▒ halinde, dava sonucuna kadar Kurumlarca tespit edilen yeni kira bedeli ├╝zerinden ├Âdeme yap─▒l─▒r. Dava sonucunda belirlenen kira bedeline g├Âre; kirac─▒ lehine do─čacak farklar takip eden aylara ait kira bedelinden mahsup edilir.

Kira bedellerinin tespitine ili┼čkin davalarda, toptan e┼čya fiyatlar─▒ndaki art─▒┼č y├╝zdeleri dikkate al─▒nmaz.

Mahkeme karar─▒n─▒n kesinle┼čmesinden ba┼člayarak otuz g├╝n i├žinde, mahkemece tespit edilen kira bedeline g├Âre kirac─▒n─▒n 22/04/1926 tarih ve 818 say─▒l─▒ Bor├žlar Kanunu ile 18/05/1955 tarih ve 6570 say─▒l─▒ Gayrimenkul Kiralar─▒ Hakk─▒nda Kanuna g├Âre yeni kira s├Âzle┼čmesi yapmaya hakk─▒ vard─▒r. Bu s├╝re i├žinde s├Âzle┼čme yapmayan ve varsa birikmi┼č kira farklar─▒n─▒ ├Âdemeyen kirac─▒n─▒n tahliyesi ilgili ─░cra Memurlu─čundan talep edilir.

Bu ┼čekilde tespit edilen yeni kira bedelleri, y─▒lda bir defa Devlet ─░statistik Enstit├╝s├╝ t├╝ketici fiyat endeksindeki art─▒┼č oran─▒ndan az olmamak ├╝zere rayi├ž veya emsal de─čere y├╝kseltilir.

Birinci f─▒krada belirtilen kurumlar─▒n kamu kurulu┼člar─▒na kiralanm─▒┼č bulunan gayrimenkulleri hakk─▒nda da yukar─▒daki h├╝k├╝mler uygulan─▒r.

Ge├žici Madde 6 - (Ek madde: 23/01/1998 - 4331/2 md. ; ─░ptal: Anayasa MahkemesiÔÇÖnin 20/05/1998 tarih ve E. 1998/10, K. 1998/18 say─▒l─▒ karar─▒ ile)(*)

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
TARİHÇE : 1 - Anayasa Mahkemesince iptal edilen madde metni:
Ge├žici Madde 6 - (Ek madde: 23/01/1998 - 4331/2 md.)
Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝n├╝n mazbut ve m├╝lhak, vak─▒flara ait gayrimenkullere ili┼čkin kira s├Âzle┼čmeleri bu maddenin y├╝r├╝rl├╝k tarihinden itibaren ├╝├ž ay sonra sona erer. Bu s├╝re i├žinde Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝ ve m├╝tevellilerince rayi├ž veya emsal bedellere uygun olarak yeni kira bedeli ve ┼čartlar─▒ tespit edilerek kirac─▒ya tebli─č olunur, ayn─▒ zamanda bu bedel ├╝zerinden gayrimenkul├╝ kiralamak isteyen ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slara uygun bi├žim ve y├Ântemlerle ┼čartlar duyurulur.
─░kinci f─▒kradaki ┼čartlar─▒ kabul eden ya da daha fazla bedel teklif eden ├╝├ž├╝nc├╝ ┼čah─▒slar─▒n varl─▒─č─▒ halinde eski kirac─▒lar─▒n en y├╝ksek bedel ├╝zerinden birinci f─▒krada belirtilen ├╝├ž ay─▒ takip eden otuz g├╝n i├žinde yeni kira s├Âzle┼čmesi yapmaya ├Âncelikle haklar─▒ vard─▒r.
Otuz g├╝nl├╝k s├╝re i├žinde kira s├Âzle┼čmesi imzalayan ve gayrimenkul├╝ de tahliye etmeyen kirac─▒n─▒n tahliyesi, bu s├╝renin bitiminden sonra Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝n├╝n ba┼čvurusu ├╝zerine ba┼čkaca tebligata gerek g├Âr├╝lmeden mahalli m├╝lki amirlerinin karar─▒ ile bir hafta i├žinde bo┼čaltt─▒r─▒l─▒r. ─░dare ve yarg─▒ organlar─▒na yap─▒lacak ba┼čvurular, bu kararlar─▒n yerine getirilmesini durdurmaz.
Belirtilen kira bedeline kar┼č─▒ s├╝resi i├žinde dava a├ž─▒lmas─▒ halinde, verilen karar kesinle┼činceye kadar Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝nce tespit edilen yeni kira bedeli ├╝zerinden ├Âdeme yap─▒l─▒r. Dava sonucuna g├Âre belirlenen kira bedeline g├Âre kirac─▒ lehine do─čacak farklar, takip eden aylara ait kira bedellerinden mahsup edilir.
Kira bedellerinin tespitine ili┼čkin davalarda ilk ve eski kiran─▒n toptan e┼čya fiyatlar─▒ndaki art─▒┼č y├╝zdeleri nazara al─▒nmaz.
Mahkeme karar─▒n─▒n kesinle┼čmesinden ba┼člayarak otuz g├╝n i├žinde mahkemece tespit edilen kira bedeli ├╝zerinden kirac─▒n─▒n yeni kira s├Âzle┼čmesi yapmaya hakk─▒ vard─▒r.
Bu s├╝re i├žinde s├Âzle┼čme yapmayan ve varsa birikmi┼č kira farklar─▒n─▒ ├Âdemeyen kirac─▒n─▒n tahliyesi ilgili ─░cra M├╝d├╝rl├╝─č├╝nden talep edilir.
Yeni s├Âzle┼čme ile akdolunan kira bedelleri, m├╝teakip kira d├Ânemlerinde ge├žen y─▒l─▒n ayn─▒ ay─▒na g├Âre Devlet ─░statistik Enstit├╝s├╝nce belirlenen 12 ayl─▒k Toptan E┼čya Fiyat Endekslerinden az olmamak ├╝zere, rayi├ž veya emsal de─čer dikkate al─▒narak y├╝kseltilir. (*)
(*) Anayasa Mahkemesinin 20/05/1998 tarih ve E.1998/10, K.1998/18 say─▒l─▒ Karar─▒ ile iptal edilen bu maddenin; an─▒lan mahkemenin 20/05/1998 tarih ve E.1998/10, K.1998/3-2 say─▒l─▒ Karar─▒ ile; ─░ptal karar─▒n─▒n Resmi Gazetede yay─▒mlanaca─č─▒ g├╝ne kadar y├╝r├╝rl├╝─č├╝n├╝n durdurulmas─▒na karar verilmi┼čtir.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Ge├žici Madde 7 - (Ek madde: 16/02/2000 - 4531 S. K./1 md.)(*)

S├Âzle┼čmelerde kararla┼čt─▒r─▒lan kira paralar─▒ 2000 y─▒l─▒nda y─▒ll─▒k %25, (…)(**) oran─▒nda art─▒r─▒labilir. Ancak, ta┼č─▒nmaz─▒n bulundu─ču b├Âlgede rayi├ž kira paras─▒ndaki art─▒┼č bu oranlar─▒n alt─▒nda ise bu oranlar uygulanmaz.

Kira paras─▒n─▒n yabanc─▒ para veya k─▒ymetli madene endeksli olarak belirlendi─či s├Âzle┼čmelerde ayr─▒ca y─▒ll─▒k art─▒┼č uygulanamaz.

Kira paras─▒n─▒n art─▒┼č s─▒n─▒rlar─▒n─▒n a┼č─▒lmas─▒ amac─▒yla yeniden kira s├Âzle┼čmesi yap─▒lamaz.

Kira tespit davalar─▒nda da yukar─▒daki s─▒n─▒rlamalara uyulur.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
NOT : (*) Hazinenin ├Âzel m├╝lkiyetinde veya Devletin h├╝k├╝m ve tasarrufu alt─▒nda bulunan ta┼č─▒nmaz mallarda 2001 y─▒l─▒ndaki art─▒┼člarda uygulanacak oran, 12/01/2001 tarih ve 24285 say─▒l─▒ Resmi Gazetede yay─▒mlanan 248 s─▒ra nolu Milli Emlak Genel Tebli─či ile %10 olarak tespit edilmi┼čtir. Ancak, Anayasa Mahkemesinin iptal karar─▒ ├╝zerine, 09/10/2001 tarihli ve 24548 say─▒l─▒ Resmi Gazetede yay─▒mlanan 258 s─▒ra nolu Milli Emlak Genel Tebli─či ile 248 nolu tebli─č y├╝r├╝rl├╝kten kald─▒r─▒lm─▒┼č ve kira, irtifak ve kullan─▒m hakk─▒ bedellerindeki art─▒┼člarda s├Âzle┼čmelerdeki h├╝k├╝mlerin uygulanmas─▒ gerekti─či ilan edilmi┼čtir. Ayr─▒nt─▒l─▒ bilgi i├žin Emlak Vergisi Kanunu alt─▒nda yer alan Tebli─č 258′e bak─▒n─▒z.

(**) Burada yer alan “2001 y─▒l─▒nda ise y─▒ll─▒k %10″ ibaresi, 15/09/2001 tarih ve 24524 say─▒l─▒ R.G.de yay─▒mlanan, 19/07/2001 tarihli ve E:2001/303, K:2001/333 Karar Say─▒l─▒ Anayasa Mahkemesi karar─▒yla iptal edilmi┼čtir.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Kanuna ─░┼členemeyen Ge├žici Maddeler

1) 09/01/1956 tarihli ve 6634 say─▒l─▒ Kanunun ge├žici maddesi:

Ge├žici Madde - 6570 say─▒l─▒ Gayrimenkul Kiralar─▒ hakk─▒ndaki Kanunun muvakkat 1 inci maddesinin ├ç f─▒kras─▒na m├╝steniden a├ž─▒lm─▒┼č olup da halen derdest bulunan davalar reddolunur. Bu husustaki ilamlar icra dairelerince infaz olunm─▒yarak dosyalar─▒ muameleden kald─▒r─▒l─▒r.

Davalar─▒n reddi ve icra dosyalar─▒n─▒n muameleden kald─▒r─▒lmas─▒ndan dolay─▒ harc ve resim al─▒nmaz ve evvelce al─▒nm─▒┼č olan pe┼čin harc ve resimler alakal─▒lara iade olunur.

2) 30/05/1984 tarihli ve 3012 say─▒l─▒ Kanunun ge├žici maddesi:

Ge├žici Madde - 6570 say─▒l─▒ Gayrimenkul Kiralar─▒ Hakk─▒nda Kanuna 2912 say─▒l─▒ Kanunla Eklenen Ge├žici Maddenin ─░kinci F─▒kras─▒na g├Âre yeni kira s├Âzle┼čmesi yapmayanlardan gayrimenkulleri hen├╝z tahliye etmeyenlerce bu Kanunun y├╝r├╝rl├╝─če girdi─či tarihten itibaren otuz g├╝n i├žinde kiralayan kurum taraf─▒ndan belirlenen kira bedellerine kar┼č─▒ sulh hukuk mahkemesine itiraz vaki oldu─čunda dava sonuna kadar kirac─▒, kurum ve kurulu┼člarca tespit edilen kiray─▒ ayl─▒k olarak ├Âder ve tahliye edilemez. Sulh hukuk mahkemesince rayi├ž ve emsale uygun olarak kira bedeli tespit olunur. Tespit edilen kira bedeli 1 May─▒s 1984 tarihinden itibaren ge├žerli olup, karar ile kirac─▒ lehine fark oldu─ču takdirde bu miktar ileriki ayl─▒k kiralara mahsup edilir.

G├Âr├╝lecek davalarda ilk ve eski kiran─▒n toptan e┼čya fiyatlar─▒ndaki art─▒┼č y├╝zdeleri bu tespitlerde nazara al─▒nmaz. Mahkeme tespitte bilirki┼či olarak resmi dairelerce bildirilen teknik elemanlardan, ticaret odas─▒ temsilcisinden ve bir de hukuk├žudan olmak ├╝zere ├╝├ž ki┼čilik heyeti resen se├žer.

Mahkeme karar─▒n─▒n kesinle┼čmesinden ba┼člayarak otuz g├╝n i├žinde mahkemece tespit edilen kira bedeline g├Âre kirac─▒n─▒n yeni kira s├Âzle┼čmesi yapmaya hakk─▒ vard─▒r. Bu s├╝re i├žinde s├Âzle┼čmeyi yapmayan ve biriken kira farklar─▒n─▒ ├Âdemeyen kirac─▒n─▒n tahliyesi icra memurlu─čundan istenir.

Kurumlar taraf─▒ndan yap─▒lan tebligat ├╝zerine kurumca tespit edilen kira bedeline uygun olarak kira s├Âzle┼čmesi yap─▒lm─▒┼č olmas─▒ yukar─▒daki f─▒krada a├ž─▒klanan itiraz hakk─▒n─▒n kullan─▒lmas─▒na engel te┼čkil etmez. Bu takdirde mahkeme karar─▒n─▒n kesinle┼čmesi ile tespit edilen kira mukavele tarihinden ge├žerli olur.

Bu davalar di─čer davalara nazaran ├Âncelikle g├Âr├╝l├╝r.